Krótki wstęp: Alkohol to jedna z najłatwiej dostępnych substancji. W Polsce obserwujemy obniżanie wieku pierwszego kontaktu i rosnący udział dziewcząt w piciu. Co tu wyjaśnimy: Wyjaśnimy, czym jest problem i dlaczego nałogi mogą rozwijać się szybciej w młodym wieku. Mówimy…
Media społecznościowe są dziś stałą częścią życia. Statystyki pokazują, że około jedna czwarta ludzi na świecie korzysta z tych serwisów, a dla wielu dzieci i młodych dorosłych smartfon to okno na cały świat. W tym artykule zdefiniujemy, czym jest problem…
Temat dotyczy zdrowia publicznego i obejmuje papierosy, e‑papierosy oraz inne produkty z nikotyną. Mózg rozwija się do około 25. roku życia, a w wieku 12–18 lat synapsy przebudowują się intensywnie. Nikotyna wiąże receptory acetylocholinergiczne i pobudza wydzielanie dopaminy. To mechanizm,…
Krótka definicja: Chodzi o trwałą utratę kontroli nad czasem spędzanym przy grach, która szkodzi nauce, relacjom i zdrowiu. WHO w 2019 roku wpisała „zaburzenie grania” do ICD-11, co podkreśla skalę zjawiska. Dlaczego to ważne? Mechanizmy są podobne do uzależnień takich…
Problem staje się coraz bardziej widoczny. Badania CBOS pokazują, że odsetek nastolatków 15–17 lat z symptomami problemowego kupowania wzrósł z 8,5% (2015) do 14,1% (2019). To nie jest zwykła fanaberia. Mówimy o zachowaniu, które wpływa na emocje, relacje i finanse…
Temat dotyczy realnego problemu, który w Polsce obejmuje zauważalną grupę osób. Badania CBOS wskazują, że młodzież do 18 r.ż. ma wyższy odsetek zagrożenia niż inne grupy wiekowe. W tekście zdefiniujemy, czym jest to zjawisko i wyjaśnimy, dlaczego wymaga osobnego omówienia…
Rosnące używanie urządzeń do podgrzewania nikotyny w Polsce budzi alarm wśród specjalistów. Artykuł ma charakter newsowy i wyjaśnia, jak zmienia się skala problemu oraz jakie są pierwsze sygnały wpływu na polskie zdrowie. Eksperci wskazują, że wzrost proc obserwacji używania tych…
Temat traktujemy jako zagadnienie zdrowia psychicznego, nie jako powód wstydu czy ocen moralnych. Opiszemy, czym w praktyce bywa to zjawisko i dlaczego warto podejść do niego z empatią. Wyjaśnimy, jak odróżnić naturalną ciekawość w okresie dojrzewania od sytuacji, gdy masturbacja…
Wstęp: Temat dotyczący uzależnienia od pornografii u młodzieży dotyka realnych osób i rodzin w Polsce. W czasie pandemii COVID‑19 oglądalność treści dla dorosłych wzrosła znacząco, co zwiększyło zasięg i dostęp. W literaturze nie ma jednej, odrębnej jednostki diagnostycznej, lecz badania…
Temat, który dotyczy wielu rodzin i szkół. Nie chodzi tylko o liczbę godzin spędzanych przed ekranem. Według Kariny Stasiak (Klinika Psychiatryczna i Terapii Uzależnień Wolmed) sama ilość czasu online nie wystarczy do rozpoznania problemu. Potrzebne są dodatkowe objawy i kontekst…
Krótki wstęp: W tym poradniku pokażemy, czym jest uzależnienie związane z oglądaniem treści i dlaczego dotyczy nastolatków. Zajmiemy się mechaniką binge-watchingu, która często zaczyna się od jednego czy dwóch odcinków, a potem eskaluje. Opiszemy różnicę między zwykłą pasją a problemem,…
Napady kompulsywnego objadania się to realny problem, który często ma podłoże psychologiczne i należy do zaburzeń odżywiania. W tekście wyjaśnimy, czym różni się zwykłe objadanie od mechanizmu kompulsywnego. Podkreślimy, że to nie jest tylko brak silnej woli, lecz złożone zjawisko,…
W ostatnich latach fonoholizm stał się poważnym problemem w wielu polskich domach i szkołach. Wirtualne nagrody — lajki, komentarze i poziomy w grach — szybko wzmacniają nawyk sięgania po ekran. Ten tekst zdefiniuje, jak odróżnić zwykłe korzystanie z technologii od…
Zespół Pica, znany również jako łaknienie spaczone, to nietypowe zaburzenie odżywiania charakteryzujące się silnym pragnieniem spożywania przedmiotów niebędących żywnością. Osoby borykające się z tym schorzeniem mogą sięgać po rzeczy tak nieoczekiwane jak ziemia, kreda, włosy, a nawet szkło czy fragmenty…
Zespół nocnego jedzenia (NES) to skomplikowane zaburzenie odżywiania, które objawia się silną potrzebą spożywania dużych ilości jedzenia późnym wieczorem lub w nocy—często nawet po przebudzeniu się ze snu. Osoby z NES na ogół wybierają wysokokaloryczne przekąski, takie jak słodycze, pieczywo…
Bigoreksja, określana również jako dysmorfia mięśniowa, stanowi złożone zaburzenie psychiczne, którego istotą jest obsesyjna potrzeba rozbudowy mięśni oraz chroniczne niezadowolenie z własnego ciała. Osoby zmagające się z tym problemem nie są w stanie realistycznie ocenić efektów swoich treningów – nawet…
Ortoreksja to zaburzenie odżywiania, które objawia się obsesyjnym skupieniem na spożywaniu jedynie jedzenia uznawanego za zdrowe, „czyste” i nieskazitelne. Osoby borykające się z tym problemem często wykluczają z diety całe grupy produktów, uznając je – zgodnie z własnymi kryteriami –…
ARFID, czyli Avoidant/Restrictive Food Intake Disorder, to stosunkowo świeża pozycja w katalogu zaburzeń odżywiania, która pojawiła się oficjalnie w DSM-5 w 2013 roku. To zaburzenie dotyczy osób, które z różnych powodów unikają lub drastycznie ograniczają spożywanie określonych produktów spożywczych. Takie…
Bulimia, znana również jako bulimia nervosa, to jedno z najpoważniejszych zaburzeń odżywiania, które może dotknąć ludzi niezależnie od wieku, płci czy statusu społecznego. Choroba ta charakteryzuje się naprzemiennymi okresami niepohamowanego, kompulsywnego objadania się oraz desperackimi próbami zapobiegania przyrostowi masy ciała.…
Anoreksja, znana również jako jadłowstręt psychiczny, to jedno z najpoważniejszych i najbardziej niebezpiecznych zaburzeń odżywiania, które może całkowicie odmienić życie osoby dotkniętej tym schorzeniem. Choroba ta wyróżnia się skrajnym ograniczaniem ilości spożywanego jedzenia oraz silnym, głęboko zakorzenionym lękiem przed przybraniem…
Zaburzenia odżywiania to nie chwilowy kaprys czy przejściowa moda, lecz poważne schorzenia, które mogą całkowicie zmienić życie człowieka. Choroby te występują u osób w każdym wieku, niezależnie od płci, statusu społecznego czy pochodzenia. Osoby borykające się z zaburzeniami odżywiania często…
Manipulacja emocjonalna, a zwłaszcza przybieranie roli ofiary, zyskuje coraz większe znaczenie w codziennych relacjach międzyludzkich. Osoby posługujące się tą techniką celowo przedstawiają się jako poszkodowani, aby osiągnąć własne korzyści lub uniknąć odpowiedzialności za własne czyny. Skutecznie wykorzystują empatię otoczenia, grając…
Hipochondria, znana również jako zaburzenie lęku o zdrowie, to złożone schorzenie psychiczne, które polega na głębokim przekonaniu o cierpieniu na poważną chorobę, mimo braku jakichkolwiek medycznych potwierdzeń. Osoby dotknięte tym problemem często żyją w stanie ciągłego niepokoju o swoje zdrowie.…
Budowanie poczucia własnej wartości to nie sprint, lecz długodystansowa podróż, która wymaga od nas cierpliwości, autentycznego zaangażowania i szczerego spojrzenia w głąb siebie. Proces ten często zaczyna się od refleksji nad własnymi talentami oraz osiągnięciami – czasem warto po prostu…
Gniew to uniwersalne uczucie, z którym prędzej czy później mierzy się każdy człowiek. Jego pojawienie się jest integralną częścią ludzkiej natury — chociaż bywa trudny do opanowania, może także pełnić funkcję ważnego sygnału ostrzegawczego. Zamiast traktować gniew wyłącznie jako coś…